Travma Sonrası Zorlanma
Travmatik bir olay sonrasında zihnin ve bedenin güvenlik sistemi bir süre yüksek alarmda kalabilir. Bu her zaman TSSB anlamına gelmez.
Bu nedir?
Travma sonrası stres bozukluğunda istemsiz anılar veya kabuslar, kaçınma, sürekli tetikte olma ve düşünce/duygu değişiklikleri sürebilir ve işlevselliği etkileyebilir.
Nereden kaynaklanabilir?
Travmanın niteliği, tekrar etmesi, kişinin önceki yaşantıları, sosyal destek, biyolojik stres sistemi ve olay sonrasındaki güvenlik koşulları etkilidir. Travmatik olay sonrası belirtiler kişinin “zayıflığı” değildir.
Neler fark edilebilir?
- İstenmeden gelen anılar veya kabuslar
- Olayı hatırlatan şeylerden kaçınma
- Aşırı irkilme ve tetikte olma
- Uyku ve öfke sorunları
- Suçluluk, utanç veya dünyayı güvensiz görme
Adım adım ne yapılabilir?
- Önceliği fiziksel ve duygusal güvenliğe verin.
- Kendinizi hazır olmadan travma ayrıntılarını tekrar tekrar anlatmaya zorlamayın.
- Uyku, sosyal destek ve günlük rutini mümkün olduğunca yeniden kurun.
- Belirtiler kalıcıysa travma konusunda eğitimli bir uzmana başvurun.
Profesyonel tedavide neler kullanılır?
Yetişkinlerde travma odaklı BDT yaklaşımları ve EMDR kanıta dayalı seçenekler arasındadır. Bazı durumlarda hekim ilaç tedavisini değerlendirebilir. Tedavinin zamanlaması, kişinin güvenliği ve belirtilerin niteliği önemlidir.
Akılda kalsın
Yanlış: “İyileşmek için olayı hemen en ince ayrıntısına kadar anlatmak gerekir.”
Daha doğru: Travma tedavisi güvenlik, hazırlık ve eğitimli bir profesyonel eşliğinde yapılandırılır.
Ne zaman profesyonel yardım?
Belirtiler bir aydan uzun sürüyor, kaçınma ve tetikte olma günlük yaşamı ciddi biçimde etkiliyor veya kendine zarar riski varsa profesyonel yardım alın; akut güvenlik riski varsa acil destek gerekir.